Lancet: Климат дағдарысы денсаулық сақтау саласындағы жаһандық ТЖ ретінде мойындалуға тиіс

Климаттың өзгеруіне байланысты денсаулыққа төнетін қатерлер оларды тежеу шараларынан әлдеқайда жылдам өсіп келеді. Салдарынан жыл сайын жүздеген мың адам қаза тауып, экономикаға триллиондаған доллар зиян келіп жатыр, деп мәлімдеді сарапшылар. Бұл туралы KAZ.NUR.KZ News Medical-ға сілтеме жасап хабарлайды.

Адамдардың денсаулығына климаттың өзгеруінен төнетін қатерлер жаһандық қарсы әрекет ету шараларына қарағанда тезірек артып келеді. Мұндай қорытындыға Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымымен бірлесіп Lancet Countdown жобасының оныншы жыл сайынғы баяндамасын дайындаған Лондон университеттік колледжінің мамандары келді. Зерттеуге әлемнің 30 еліндегі 100-ден астам институттан 146 ғалым қатысты. Олар COP31 климаттық конференциясы қарсаңында климаттың адамға тигізетін әсерінің 54 көрсеткішін қадағалап, бұл жағдайды денсаулық сақтау саласындағы жаһандық төтенше жағдай ретінде мойындауға үндеді.

Басты қауіп – қалыптан тыс ыстық. 2016 жылдан 2023 жылға дейін төтенше температура салдарынан жыл сайын орта есеппен 540 800 адам қаза тапты, оның ішінде бұл өлім-жітімнің 68 пайызы антропогендік климат өзгеруінен туындаған. 2023 жылы ыстықтан қаза тапқандар саны рекордтық 710 000 адамға жетіп, безгек пен АИТВ-дан болатын өлім-жітім көрсеткішінен асып түсті. 2025 жылы аптап кесірінен еңбек өнімділігінің төмендеуі әлемдік экономикаға 1,07 триллион доллар шығын әкеліп, Африка және Оңтүстік-Шығыс Азия елдеріндегі ауыл шаруашылығы мен құрылыс саласына ауыр соққы жасады. 2025 жылы құрлықтың жартысынан көбі құрғақшылықтан зардап шекті.

Таза энергетиканы дамыту ауаның ластануын азайту арқылы адамдардың өмірін сақтап келеді, алайда қазба отын әлі де энергия тұтынудың 80 пайызынан астамын қамтамасыз етіп отыр. Жобаның атқарушы директоры Марина Романелло мен кеңес төрағасы Хелен Кларк көмірсутектерге берілетін субсидиялар бейімделу процесін тежейтінін атап өтті.

Мәтіннен қате тапсаңыз, бізге жазыңыз