Неліктен Қазақстанда сүт өнімдерінің бағасы қайта көтеріліп жатыр

Қазақстанда сүт өнімдері қымбаттап жатыр. Бір жыл ішінде ашымалы сүт өнімдері, ірімшік пен сүт бағасы айтарлықтай өсті, деп хабарлайды Energyprom-ға сілтеме жасаған KAZ.NUR.KZ.

Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, биыл қаңтар-сәуір айларында сүт өнімдерінің бағасы өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 9,4 пайызға өсті. Ашымалы сүт өнімдері 13,4%-ға, ал ірімшік 12,4%-ға өсті.

Бағаның өсу қарқыны қалай болды?

Нарықтағы бағаның өсуі біртіндеп жүрді. Соңғы 12 ай ішінде сүт өнімдерінің негізгі санаттары бойынша мынадай көрсеткіштер тіркелді:

• сүт ай сайын орта есеппен 0,8 пайызға,
• ашымалы сүт өнімдері мен ірімшік шамамен 1,1 пайызға қымбаттады. Биыл сәуір айында ірімшік бағасы бірден 2,1 пайызға өсті.

Өткен жылдармен салыстыру

Статистика мәліметтеріне сүйенсек, қазіргі өсу қарқыны 2022 жылғы рекордық көрсеткіштерден әлдеқайда төмен:

• 2022 жылы: сүт өнімдерінің баға индексі 131,3 пайызға жеткен болатын. Ол кезде консервіленген сүт 43 пайыздан астамға, ал қатты ірімшік 34,2 пайызға қымбаттаған еді.
• 2024–2025 жылдары: нарықтағы жағдай салыстырмалы түрде тұрақты болды.

Қымбаттаудың негізгі себептері

Сарапшылар баға өсімінің басты факторы ретінде шикі сүттің сату бағасының (шығындардың) артуын атап отыр.

Ауыл шаруашылығы өндірушілері сиыр сүтінің сату бағасын 8,6 пайызға өсірді. Бағаға басқа инфляциялық факторлардың әсері өте аз болған.

Сонымен бірге сүт өндіруде мал шаруашылығындағы жағдай тұрақты болып қалуда. 2025 жылы фермерлер шамамен 788,6 мың тонна сиыр сүтін сатты — бұл былтырға қарағанда 5,3 пайызға артық. Сонымен қатар өндірушілердің табысы да өсті: өткізілген сүттің құндық көлемі 20,5 пайызға ұлғайып, 200,3 млрд теңгеге жетті.

Сарапшылар баға өсімінің басты факторы ретінде өнімнің өзіндік құнының артуын атап отыр. Былтыр фермерлердің шығындары шамамен төрттен бірге өсіп, 124 млрд теңгеге жетті. Шығындардың негізгі бөлігін мал азығы құрады — оған барлық шығынның 57 пайыздан астамы тиесілі болды. Бір жыл ішінде оларды сатып алу шығындары бірден 30,4 пайызға өсті. Сондай-ақ жалақының өсуі, жанар-жағармайдың және үшінші тарап ұйымдары қызметтерінің қымбаттауы да әсер етті.

Мәтіннен қате тапсаңыз, бізге жазыңыз